Basilius Besler

Een complete facsimile-editie van de driedelige Hortus Eystettensis

Toen prins-bisschop Johann Konrad von Gemmingen (1593/95–1612) een ingrijpende renovatie van het kasteel Willibaldsburg, boven de rivier de Altmühl in Eichstätt, Beieren, ondernam, creëerde hij ook een omliggende paleistuin van pracht en praal. Om de tuin voor toekomstige generaties te bewaren – en een 'groenblijvend' verslag van de inhoud te bieden, met planten uit alle vier de seizoenen in die volgorde – gaf hij de directeur van de tuin, de Neurenbergse apotheker Basilius Besler (1561–1629), en een team van graveurs opdracht om de schatten ervan in druk vast te leggen.

De resulterende Hortus Eystettensis, gepubliceerd in Neurenberg in 1613 en met 367 handgekleurde platen en gedetailleerde beschrijvingen, was een werk van nauwgezette uitvoering en spectaculaire diversiteit, en opmerkelijk duur voor die tijd. Omdat de tuin een verscheidenheid aan planten bevatte die uit exotische oorden waren geïmporteerd, vertoonden de drie delen een opmerkelijk scala, met in totaal 90 families en 340 geslachten. Door de decoratieve, gestileerde uitvoering van deze illustraties, die planten in esthetisch, in plaats van louter praktisch of medicinaal opzicht begonnen te zien, wordt het boek beschouwd als een mijlpaal in de kunst van de botanische illustratie. Hoewel het werd gepubliceerd vóór een tijd van gestandaardiseerde classificatiesystemen, werd het later door Carl Linnaeus omschreven als een 'onvergelijkbaar werk'.

Deze facsimile-editie biedt hoogwaardige reproducties van deze opvallende illustraties, gebaseerd op het exemplaar van de Hortus Eystettensis in de Universiteitsbibliotheek van Eichstätt-Ingolstadt, en wordt vergezeld door gedetailleerde plaatbeschrijvingen van de botanische, farmaceutische en symbolische betekenis van elke plant, plus een appendix met verdere essays die de tuin en het boek in hun historische context plaatsen.